Orszak w szeregu

(scroll down for English)

Wystawa „Orszak w szeregu” gloryfikuje pracę ludzkich rąk. Docenia ją, uwidaczniając wysiłek jaki artystki i artysta włożyli w wykonanie dzieł sztuki.

Wystawa została pomyślana tak, by zwrócić uwagę odbiorców ku początkom sztuki, nieśmiałym eksperymentom artystycznym, które z biegiem czasu stawały się coraz bardziej popularne, a potem nie wiedzieć kiedy i dlaczego odeszły do lamusa. Przyglądamy się zatem starym technikom: wynalezionym jeszcze w średniowieczu temperze jajowej na desce czy witrażom, pokazujemy metody dekoracyjne znane z warsztatu konserwatorskiego (użycie złota płatkowego, gipsu czy szlagmetalu), zwracamy uwagę na rzemiosło i rolę natury w służbie sztuce (plecionka na krośnie ręcznym czy technika lumen print), wreszcie – przywołując historie z zapomnianych mitologii – zwracamy się ku motywom kojarzonym ze starożytnością. 

Z tytułowego szeregu uformowałam metaforyczny orszak, który nie zważając na mody i obowiązujące tendencje godnie sunie środkiem świata sztuki pod własnym, misternie wyhaftowanym sztandarem.

Reprezentują go: Monika Gałaj, absolwentka łódzkiej Akademii Sztuk Pięknych, przez wiele lat zajmująca się konserwacją obrazów i polichromii oraz tworzeniem rekwizytów do filmów; teraz wykorzystuje zdobyte umiejętności, przemycając nieoczywiste techniki konserwatorskie do swojej twórczości artystycznej. Sabrina Komar – absolwentka kierunku projektowania tkanin na Budapest Metropolitan University, w swojej sztuce zestawia manualne i tradycyjne techniki twórcze takie jak: haft, tkactwo, kolaż z fotografią eksperymentalną. Kata Tranker – ukończyła malarstwo na Węgierskiej Akademii Sztuk Pięknych oraz projektowanie mediów na Uniwersytecie Nauk Stosowanych w Hamburgu. W swojej twórczości eksploruje nieznane powszechnie światy dawnych kultur i wierzeń, poprzez użycie autorskiej techniki upodabnia swoje prace do starożytnych zabytków. Tomasz Kulka – absolwent krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych. Tworzy, wykorzystując techniki dawne, wiernie i misternie odtwarza metody twórcze artystów i rzemieślników; swobodnie balansuje pomiędzy wieloma odległymi od siebie mediami: malarstwem na desce, ceramiką, witrażem czy filmem wykonanym metodą poklatkową.

Nieco zagadkowy tytuł wystawy „Orszak w szeregu” to gra słów, które występują współcześnie zarówno w języku węgierskim, jak i w polskim. Tytuł jest ważną częścią koncepcji wystawy, brzmi enigmatycznie i nawet nieco egzotycznie, samo wypowiadanie go sprawia wrażenie posługiwania się obcym językiem. To celowy zabieg, mający na celu wprowadzenie w rzadko spotykany w instytucjach sztuki, a jakże interesujący poznawczo stan konsternacji. Odwołanie się do czego znanego i nieznanego zarazem.

„Orszak w szeregu” zestraja dwugłos artystów polskich i artystek węgierskich (reprezentantek środowiska artystycznego niemalże nieobecnego w Polsce w ostatnich kilku latach). Możliwość pokazania w Kamienicy Hilarego Majewskiego twórczości Sabriny Komar i Katy Tranker utytułowanych artystek tworzących na co dzień na Węgrzech i zestawienie ich z dwojgiem równie uzdolnionych i przede wszystkim konsekwentnych w swojej twórczości polskich artystów – Moniki Gałaj i Tomasza Kulki jest wyjątkowym wydarzeniem. Połączenie ich sztuki tworzy bogaty, ale też w kojący obraz, taki, który ogląda się ze spokojem i skupieniem czyli dokładnie w takiej atmosferze w jakiej prace te powstawały. 

EN

The exhibition „Orszak w szeregu” (*Procession in Formation) celebrates the work of human hands. It honors this labor by highlighting the effort the artists have invested in creating their artworks.

The exhibition is designed to draw the audience’s attention to the origins of art—to those tentative artistic experiments that once gained popularity, only to fade into obscurity at some unknown point and for reasons unknown. We examine traditional techniques—such as egg tempera on panel or stained glass, both dating back to the Middle Ages—and showcase decorative methods familiar from the conservation studio (including the use of gold leaf, gesso, and imitation gold leaf). We also highlight craftsmanship and the role of nature in the service of art (such as hand-loom weaving and the lumen print technique) and, finally, by invoking stories from forgotten mythologies, we turn toward motifs associated with antiquity.

From the „formation” mentioned in the title, I have formed a metaphorical “procession”; heedless of passing fads or prevailing trends, it moves with dignity through the center of the art world, bearing its own intricately embroidered banner.

It is represented by: Monika Gałaj, a graduate of the Academy of Fine Arts in Łódź, who has spent years working on the conservation of paintings and polychromy, as well as creating film props; …now applies the skills she has acquired, incorporating unconventional conservation techniques into her artistic practice. Sabrina Komar—a textile design graduate of Budapest Metropolitan University—juxtaposes manual, traditional creative techniques such as embroidery, weaving, and collage with experimental photography. Kata Tranker—who studied painting at the Hungarian University of Fine Arts and media design at the Hamburg University of Applied Sciences—explores the little-known worlds of ancient cultures and beliefs in her work; using a signature technique, she gives her pieces the appearance of ancient artifacts. Tomasz Kulka—a graduate of the Academy of Fine Arts in Kraków—creates using historical techniques, faithfully and intricately recreating the methods of past artists and craftspeople; he moves fluidly between diverse media, ranging from panel painting, ceramics, and stained glass to stop-motion film.

The exhibition’s somewhat enigmatic title, „Orszak w szeregu,” is a play on words found in both contemporary Hungarian and Polish. The title is a crucial element of the exhibition’s concept; it sounds enigmatic and even slightly exotic—uttering it creates the impression of speaking a foreign language. This is a deliberate choice, intended to induce a state of bewilderment—a reaction rarely encountered in art institutions yet intellectually fascinating—by evoking something that is simultaneously familiar and unfamiliar.

 „Orszak w szeregu” harmonizes the voices of Polish artists and Hungarian female artists—representatives of an artistic community that has been virtually absent from Poland in recent years. It is a unique event to showcase the work of Sabrina Komar and Kata Tranker—acclaimed artists based in Hungary—at the Hilary Majewski Tenement House, and to juxtapose their art with that of two equally talented Polish artists known for their unwavering artistic consistency: Monika Gałaj and Tomasz Kulka. The combination of their work creates an image that is both rich and soothing—one to be viewed with calm and focus, reflecting the very atmosphere in which the pieces themselves were created.